MVRV Z-score του Bitcoin σε επίπεδα του $29k

Τα πρόσφατα δεδομένα on-chain δείχνουν ότι ο δείκτης MVRV Z-score του Bitcoin συμπιέστηκε σε χαμηλά επίπεδα που είχαμε να δούμε από τότε που το νόμισμα βρισκόταν κοντά στα 29.000 δολάρια. Η κατάρρευση της τιμής κάτω από το ψυχολογικό όριο των 80.000 δολαρίων συνοδεύτηκε από μια ισχυρή πτώση στην απεικόνιση της απροσδόκητης κερδοφορίας των κατόχων — ένα σήμα που κερδίζει προσοχή στους επενδυτές και στους αναλυτές της αγοράς.

Τι μετράει ο MVRV Z-score και γιατί τον κοιτάμε

Ο δείκτης MVRV Z-score βασίζεται στη σύγκριση δύο κεφαλαιοποιήσεων: της market cap —της τρέχουσας κεφαλαιοποίησης βάσει της τιμής αγοράς— και της Realized Cap, ενός μοντέλου που εκτιμά την πραγματική κεφαλαιοποίηση λαμβάνοντας υπόψη την τιμή στην οποία κάθε νόμισμα διακινήθηκε τελευταία φορά στο blockchain. Με άλλα λόγια, η Realized Cap προσεγγίζει το συνολικό κεφάλαιο που οι επενδυτές “έχουν βάλει” στην αγορά, αντί για το πόση αξία εμφανίζει η αγορά αυτή τη στιγμή.

Η διαφορά μεταξύ της market cap και της Realized Cap διαιρείται με την τυπική απόκλιση της market cap, για να προκύψει ο MVRV Z-score. Όταν ο δείκτης είναι σημαντικά θετικός, υποδηλώνει ότι η αγορά είναι πάνω από την “πραγματική” αξία που αντιπροσωπεύει το κόστος εισόδου των κατόχων — δηλαδή οι επενδυτές έχουν συνολικά σημαντικά μη πραγματοποιημένα κέρδη. Αντίθετα, αρνητικές τιμές δείχνουν ότι οι απώλειες υπερισχύουν.

Τι δείχνει η πρόσφατη συμπίεση

Σύμφωνα με ανάρτηση του αναλυτή Glassnode Chris Beamish στο X, ο δείκτης φέρθηκε πτωτικά και πλέον βρίσκεται κάτω από το επίπεδο 1, αλλά παραμένει πάνω από το μηδέν. Αυτό σημαίνει ότι οι κάτοχοι συνολικά είναι ακόμα σε καθαρή κερδοφορία, αλλά το περιθώριο κέρδους είναι περιορισμένο σε σύγκριση με τους μέσους όρους των τελευταίων ετών. Η τελευταία φορά που ο δείκτης έπιασε τέτοια επίπεδα ήταν τον Οκτώβριο του 2023, όταν το Bitcoin διαπραγματευόταν γύρω στα 29.000 δολάρια — επομένως η σύγκριση ενεργοποιεί εύλογες ερωτήσεις για το αν πρόκειται για “reset” κερδών ή προάγγελο μεγαλύτερης διόρθωσης.

Η περιγραφή του Beamish για αυτή την κίνηση ήταν ότι πρόκειται για “ένα σταθερό reset στην ανεξόφλητη κερδοφορία, με την αγορά να επιστρέφει σε δίκαιη αξία μετά την προηγούμενη επέκταση”. Όμως η ιστορία δεν είναι μονοσήμαντη: στο παρελθόν, όταν ο δείκτης συμπιέστηκε σε παρόμοια επίπεδα πριν από το 2022, το Bitcoin συνέχισε να διολισθαίνει και να μένει υπό πίεση για μεγάλο διάστημα — και τελικά βίωσε βαθύτερη πτώση όταν ο δείκτης έπεσε κάτω από το μηδέν.

Τι σημαίνει το 90-day MA των πραγματοποιημένων κερδών/ζημιών

Παράλληλα με τον MVRV Z-score, η Glassnode επισημαίνει ότι ο 90ήμερος κινητός μέσος ( 90-day MA ) της σχέσης μεταξύ πραγματοποιημένων κερδών και ζημιών έχει πέσει σε περίπου 1.5 — κοντά στο “ουδέτερο” 1. Αυτό υποδηλώνει ότι οι πραγματοποιημένες κινήσεις στην αλυσίδα έχουν λιγοστέψει: οι πωλήσεις που αποφέρουν κέρδη δεν ξεπερνούν κατά πολύ τις πωλήσεις που κλείνουν στη ζημία, και συνολικά η ρευστότητα γίνεται πιο “λεπτή”.

Μια τέτοια συγκέντρωση σημαίνει ότι ακόμη και μικρές ροές ρευστότητας μπορούν να προκαλέσουν σημαντική μεταβλητότητα — ειδικά αν συμπέσουν με συναλλαγές μεγάλου όγκου από miners, θεσμικούς επενδυτές ή ρευστοποιήσεις από παράγωγα. Όσο η σχέση αυτή παραμένει κοντά στο 1, τόσο πιο ευάλωτη είναι η αγορά στην αστάθεια των μεγάλων εντολών.

Πώς λειτουργεί τεχνικά ο Realized Cap και γιατί είναι χρήσιμος

Η Realized Cap διαφοροποιείται από την απλή market cap γιατί μειώνει τη στρέβλωση που προκαλούν νομίσματα που έχουν μείνει αδρανή για χρόνια ή που αγοράστηκαν σε πολύ διαφορετικά επίπεδα τιμών. Αντί να πολλαπλασιάζουμε απλώς την τρέχουσα τιμή με το σύνολο των νομισμάτων σε κυκλοφορία, η Realized Cap αναθέτει σε κάθε νόμισμα την τελευταία τιμή στην οποία μετακινήθηκε, πράγμα που δίνει μια πιο ρεαλιστική εικόνα του “κεφαλαίου που έχει εισχωρήσει” στην αγορά.

Ο συνδυασμός με την τυπική απόκλιση (το Z-score) επιτρέπει να δούμε πόσο ασυνήθιστη είναι η διαφορά ανάμεσα σε market cap και Realized Cap σε σχέση με την ιστορική μεταβλητότητα — και όχι απλά σε απόλυτους όρους. Γι’ αυτό ο MVRV Z-score θεωρείται καλύτερος στις συγκρίσεις κύκλων από τον απλό MVRV που δεν σταθμίζει με τυπική απόκλιση.

Περιορισμοί και τι δεν μας λέει ο δείκτης

Παρά τη χρησιμότητά του, ο MVRV Z-score δεν είναι προφητικός από μόνος του. Η σύνδεσή του με την τιμή εξαρτάται από πολλούς εξωτερικούς παράγοντες: νομισματική πολιτική, ροές θεσμικών κεφαλαίων, εισροές/εκροές ETF, δραστηριότητα miners, αναδιοργανώσεις σε πλατφόρμες και ρυθμιστικά βήματα. Επιπλέον, ο δείκτης δεν λαμβάνει υπόψη παράγωγα όπως futures και options, τα οποία μπορούν να δημιουργήσουν μεγάλες θέσεις σε αήθη μόχλευση και να προκαλέσουν απότομες κινήσεις τιμών ανεξαρτήτως on-chain κερδών.

Τέλος, υπάρχουν πρακτικά ζητήματα: coins που έχουν χαθεί εν λόγω για πάντα, ή μεγάλοι “hodlers” που δεν κινούνται, μπορούν να παραμορφώσουν την εικόνα για το πόσο ρευστό πραγματικά είναι το διαθέσιμο κεφάλαιο. Συνεπώς, ο MVRV Z-score πρέπει να χρησιμοποιείται ως ένα κομμάτι του παζλ — όχι ως μοναδικό εργαλείο λήψης αποφάσεων.

Σύγκριση με προηγούμενους κύκλους και γιατί τα σενάρια διαφέρουν

Το 2022 είδαμε τον δείκτη να συμπιέζεται και να πέφτει σε αρνητικές ζώνες πριν την παρατεταμένη πτώση. Από την άλλη, το φθινόπωρο του 2023 η συμπίεση σε παρόμοια επίπεδα προηγήθηκε ανοδικής πορείας. Τι άλλαξε; Το μακροοικονομικό περιβάλλον: επιτόκια, αποδοχή θεσμικών προϊόντων (όπως ETFs) και η γενικότερη ροή ρευστότητας στην αγορά κινείται πλέον σε διαφορετική τροχιά. Επίσης, η διάθεση των κατόχων και το προφίλ των νέων εισροών διαφέρουν — περισσότεροι θεσμικοί παίκτες μπορεί να σημαίνουν μεγαλύτερη αντίσταση σε πτώσεις, ενώ η ύπαρξη ρευστών θεσμικών εκροών μπορεί να εντείνει πτώσεις.

Επομένως, αν και ο MVRV προσφέρει ιστορικά εμπειρικά επίπεδα, οι συνέπειες της ίδιας τιμής του δείκτη μπορούν να διαφέρουν ανάλογα με το ευρύτερο πλαίσιο.

Τι σημαίνει για επενδυτές και traders

Για τον μακροπρόθεσμο επενδυτή, η συμπίεση του MVRV μπορεί να θεωρηθεί ως ευκαιρία επανεκτίμησης των θέσεων: αν εμπιστεύεστε το μακροπρόθεσμο αφήγημα του Bitcoin, μια μείωση της απροσδόκητης κερδοφορίας μπορεί να είναι καλό σημείο για σταδιακή αγορά (dollar-cost averaging). Για τον βραχυπρόθεσμο trader όμως, το σήμα λέει να είστε προσεκτικοί με τη μόχλευση και να παρακολουθείτε στενά ρευστότητα, funding rates και open interest, γιατί η αγορά μπορεί να είναι πιο ευάλωτη σε μεγάλες κινήσεις.

Παραδείγματα πρακτικών ελέγχων: παρακολουθώντας την καθαρή ροή προς τα ανταλλακτήρια, τη δραστηριότητα των miners και το netflow των ETF (όπου υπάρχουν), μπορείτε να διαμορφώσετε την πιθανότητα συνέχισης της πτώσης ή αν θα υπάρξει γρήγορη ανάκαμψη. Επιπλέον, δείκτες όπως το SOPR (Spent Output Profit Ratio) και οι ενεργές διευθύνσεις προσφέρουν συμπληρωματική εικόνα για το πότε οι κάτοχοι παίρνουν κέρδη ή κλείνουν θέσεις με ζημία.

Ελληνικό και ευρωπαϊκό πλαίσιο

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι ρυθμιστικές εξελίξεις —όπως η εφαρμογή του MiCA και οι κανόνες για πλατφόρμες και φορολογία— επηρεάζουν την ευκολία με την οποία θεσμικοί και ιδιώτες επενδυτές μπορούν να τοποθετηθούν. Στην Ελλάδα, όπου η κρυπτο-νοοτροπία ωριμάζει, κάποιοι επενδυτές θα δουν αυτά τα επίπεδα ως ευκαιρία για μακροπρόθεσμη έκθεση, ενώ άλλοι θα παραμείνουν επιφυλακτικοί περιμένοντας σαφέστερο ρυθμιστικό πλαίσιο και φορολογική σταθερότητα.

Η διαθεσιμότητα ευρωπαϊκών ETF και θεσμικών προϊόντων μέσω αδειοδοτημένων παρόχων διευκολύνει την εισροή κεφαλαίων, αλλά ταυτόχρονα κάθε εκροή από τέτοια προϊόντα μπορεί να ασκήσει έντονη πίεση στην τιμή λόγω συγκεντρωμένης ρευστοποίησης.

Πιθανά σενάρια και τι να παρακολουθήσουμε

Υπάρχουν μερικά ρεαλιστικά σενάρια για το επόμενο διάστημα: 1) Αν η αγορά ανακτήσει γρήγορα το επίπεδο των 80.000+ δολαρίων με υποστήριξη από θεσμικές εισροές, ο MVRV Z-score θα μπορούσε γρήγορα να αυξηθεί, δείχνοντας αυξημένες μη πραγματοποιημένες κερδοφορίες και πιθανές αντιστάσεις σε περαιτέρω πτώση. 2) Αν οι εξωτερικοί παράγοντες—όπως αυξήσεις επιτοκίων ή μαζικές εκροές από ETF—συνεχίσουν, ο δείκτης μπορεί να συμπιεστεί περαιτέρω και να περάσει σε αρνητική ζώνη, προκάλλοντας μεγαλύτερη αβεβαιότητα. 3) Υβριδικά σενάρια όπου η αγορά κινείται πλαγιοκαθοδικά για μερικούς μήνες, επιτρέποντας στα βασικά metrics να σταθεροποιηθούν προτού ξεκινήσει νέα ανοδική τάση.

Κρίσιμα σημεία παρακολούθησης: συναλλαγές miners, καθαρές ροές ανταλλακτηρίων, funding rates στα παράγωγα, ανοικτό ενδιαφέρον (open interest), netflows ETF και μακροοικονομικοί δείκτες όπως αποδόσεις ομολόγων και ισοτιμίες νομισμάτων.

Γιατί έχει σημασία

Η συμπίεση του MVRV Z-score δεν είναι απλώς τεχνική λεπτομέρεια· είναι ένδειξη πως το δομημένο υπόλοιπο κερδών της αγοράς μειώνεται και η ρευστότητα σφίγγει. Αυτό αλλάζει τον τρόπο που οι επενδυτές αξιολογούν ρίσκο και το πώς οι μεγάλες εντολές θα επηρεάσουν την τιμή. Δεν σημαίνει αναγκαστικά καταστροφή· μπορεί να είναι και υγιής αναπροσαρμογή μετά από μεγάλη επέκταση αξιών. Όμως η ιστορία δείχνει ότι τέτοιες συμπιέσεις έχουν δεσμευτική σημασία: είτε ως βάση για ισχυρή ανάκαμψη είτε ως προειδοποίηση για βαθύτερη διόρθωση, ανάλογα με το ευρύτερο οικονομικό και ροές περιβάλλον.

Στο τέλος, ο καλύτερος τρόπος να διαχειριστεί κανείς αυτή την κατάσταση είναι με συνδυασμό on-chain ανάλυσης και παρακολούθησης μακροοικονομικών και θεσμικών ροών. Ο MVRV Z-score είναι ένα πολύτιμο εργαλείο, αλλά όχι πανάκεια — και οι αποφάσεις πρέπει να στηρίζονται σε πολλαπλές γραμμές πληροφόρησης και αυστηρή διαχείριση ρίσκου.